انجمن علمی فقه و حقوق خانواده ایران فصلنامه علمی فقه و حقوق نوین 2717-1469 8 27 2026 06 22 تحلیل مبانی عدم مسئولیت کیفری اطفال مشمول ماده ۸۸ قانون مجازات اسلامی 1 18 737676 10.22034/jml.2026.737676 FA سعید هدایت قینرجه دانشکده حقوق و علوم سیاسی 0009-0003-1729-6450 امیر اعلم طاهریون گروه آموزشی علوم انسانی ،دانشکده حقوق،دانشگاه آزاد اسلامی ،زنحان،ایران Journal Article <span lang="AR-SA">مسئولیت کیفری از بنیادی‌ترین مباحث حقوق جزا محسوب می‌شود و تحقق آن مستلزم وجود اراده، ادراک و قدرت تشخیص در مرتکب جرم است. اطفال به دلیل عدم تکامل قوای عقلانی و شخصیتی، فاقد مسئولیت کیفری کامل شناخته می‌شوند و قانون‌گذار ایران نیز در ماده ۸۸ قانون مجازات اسلامی، به جای مجازات، تدابیر تربیتی و حمایتی را پیش‌بینی نموده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی ـ تحلیلی، مبانی فقهی، حقوقی و جرم‌شناختی عدم مسئولیت کیفری اطفال را بررسی می‌کند. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که مهم‌ترین مبانی این رویکرد عبارت‌اند از: فقدان رشد عقلی کافی، اصل حمایت از کودک، فردی کردن واکنش کیفری و تقدم اصلاح بر مجازات</span><span dir="LTR">.</span> https://www.jaml.ir/article_737676_f460ef66f89e8e6d9fe4dfb638531091.pdf