فصلنامه علمی فقه و حقوق نوین

فصلنامه علمی فقه و حقوق نوین

مسئولیت پذیری دولت در قبال اشتباهات سامانه ثبت اسناد و املاک ایران با بررسی حقوق انگلستان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رباط کریم، تهران، ایران.
2 کارشناس ارشد حقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد رباط کریم، تهران، ایران.
10.22034/jml.2023.709837
چکیده
کشورهای اروپایی در قرن ۱۷ برای حفظ امنیت حقوقی در معاملات طرفین و ترغیب اعتماد عمومی اشخاص، به اجرای یک سیستم ثبتی در نظام اراضی و املاک متوسل شدند. گاهی اشتباهاتی توسط سامانه ثبت املاک رخ می دهد که سبب از بین رفتن مالکیت ملکی می شود. انگلستان برای جبران این خسارات ثبتی، قانون خاصی را به رسمیت شناخته است و اصل را بر جلوگیری بطلان مالکیت ثبتی ولو به اشتباه می داند. به طوری که در حقوق ایران قوانینی در این خصوص یافت نمی شود و مسئولیت دولت نیز با تردید روبرو است. از این رو هدف مقاله پیش رو با استفاده از روش توصیفی_ تحلیلی به بررسی مسئولیت پذیری دولت در قبال اشتباهات سامانه ثبت اسناد و املاک در حقوق ایران و انگلستان پرداخته و نقاط قوت و ضعف نظام ثبت املاک ایران را روشن کرده است. در نهایت این مقاله نتیجه گرفته که مسئولیت دولت در این خصوص مبتنی بر نظریه تضمین است و برای مسئولیت مدنی دولت تجمع سه رکن ورود ضرر، فعل زیانبار و رابطه سببیت توسط ماموران ثبت املاک ضروری می باشد.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

The government's responsibility for the mistakes of Iran's property and document registration system by examining English law

نویسندگان English

Ayatollah yari 1
Hamidreza Moshefi 2
1 Faculty member, Islamic Azad University, Robat Karim Branch, Tehran, Iran.
2 Master of Private Law, Islamic Azad University, Robat Karim Branch, Tehran, Iran.
چکیده English

In the 17th century, European countries resorted to the implementation of a registration system in the land and real estate system in order to maintain legal security in the transactions of the parties and encourage the public trust of individuals. Sometimes mistakes occur by the real estate registration system, which causes the loss of real estate ownership. England has recognized a special law to compensate for these registration losses, and considers the principle to prevent invalidation of registered ownership, even if it is wrong. So that there are no laws in this regard in Iranian law, and the government's responsibility is doubtful. Therefore, the aim of the following article is to investigate the government's responsibility for the mistakes of the real estate registration system in Iran and England by using the descriptive-analytical method, and it has clarified the strengths and weaknesses of the Iranian real estate registration system. Finally, this article concluded that the government's responsibility in this regard is based on the theory of guarantee, and for the government's civil responsibility, it is necessary to gather the three pillars of loss, harmful act and causation by real estate registration agents.

کلیدواژه‌ها English

Government responsibility
Registration errors
Land Registry
الف) منابع فارسی
_ ابهری، حمید؛ مهدی فلاح خاریکی. (۱۳۹۸). حقوق ثبت، تهران: انتشارات مجد.
_ اسلامی، سید محمد هادی؛ جلیل قنواتی؛ عباس علی حیدری. (۱۳۹۷). (تفسیر ماده ۶۲ قانون احکام  دائمی برنامه های توسعه کشور مصوب ۱۰/۱۱/۱۳۹۵)، فقه و قوانین اسلامی، ش۱. صص ۳۷_۵۸.
_ بهرامی، داریوش. (۱۳۹۴). حقوق ثبت املاک در ایران، تهران: انتشارات میزان.
_ باختر، سید احمد. (۱۳۸۵). قانون ثبت اسناد و املاک در رویه قضایی، تهران: انتشارات نوای عدالت.
_ باریکلو، علی رضا. (۱۳۸۵). مسئولیت مدنی، بی جا: انتشارات میزان.
_ بهرامی، داریوش. (۱۳۹۴). حقوق ثبت املاک در ایران، تهران: انتشارات میزان
_ پاشازاده، حسن، حسن عباس زاده. (۱۳۹۰). شرح و نقد مواد ۱۴۷ و ۱۴۸ قانون ثبت اسناد و املاک مصوب ۱۳۶۵ با اصلاحات و الحاقات بعدی، کانون وکلا، ش ۲۱۳، صص ۱۱۵_۱۴۳.
_ تفکریان، محمود. (۱۳۹۵). حقوق ثبت املاک، تهران: انتشارات نگاه بینه.
_ جعفری لنگرودی، محمد جعفر. (۱۳۹۳). حقوق ثبت، تهران: انتشارات گنج دانش.
_ _________________ (۱۳۹۴). آرای شورای عالی ثبت و شرح آن، تهران: انتشارات گنج دانش.
_ خدابخشی، عبدالله. (۱۳۹۸). حقوق دعاوی: تحلیل ها و منتخب آرای قضایی، ج ۷، تهران: انتشارات شرکت سهامی.
_ رستمی بوکانی، ع. (۱۳۹۳). آموزش علم ثبت املاک، تهران: انتشارات ققنوس.
 _ زرگوش، مشتاق. (۱۳۸۷). تحول در مبانی و اصول حاکم بر مسئولیت مدنی دولت، رساله دکتری حقوق عمومی، دانشگاه شهید بهشتی.
_ شهری، غلامرضا. (۱۳۸۹). حقوق ثبت اسناد و املاک، تهران: انتشارات جهاد دانشگاهی (واحد علامه طباطبایی).
_ شهیدی، موسی. (۱۳۸۱). موازین قضایی، تهران: انتشارات رهام.
_ صفایی، سید حسین؛ حبیب الله رحیمی. (۱۳۹۴). مسئولیت مدنی، تهران: انتشارات سمت.
_ صفایی، سید حسین. (۱۳۸۸). مسئولیت مدنی در فرض علم اجمالی به سبب ضرر (مورد مطالعه تطبیقی)، پژوهش حقوقی، ش ۲، صص ۲۹_۴۶
_ صفری روشن، مریم. (۱۳۹۸). بررسی تحلیلی ماده ۶۲ قانون احکام دائمی در قانون و رویه قضایی، راه وکالت، ش ۲۱، صص ۵۸_۸۲.
_ طباطبایی حصاری، نسرین. (۱۳۹۶). نقش و کارکرد سازمان ثبت اسناد و املاک و اختیارات آن، تهران: مرکز مطبوعات و انتشارات قوه قضاییه.
_ ________________(۱۳۹۸). مبانی و آثار نظام ثبت املاک، تهران: انتشارات شرکت سهامی انتشار.
_ قربان نیا، ناصر. (۱۳۷۷). مسئولیت مدنی دولت در فقه امامیه و حقوق موضوعه، نامه مفید، ش ۱۳، صص ۱_۱۲.
_ کاتوزیان، ناصر. (۱۳۹۶). وقایع حقوقی مسئولیت مدنی، تهران: انتشارات گنج دانش.
_ محمدی، نعیمه سادات. (۱۳۹۰). تبیین تحولات مسئولیت مدنی دولت با نگاهی به لایحه مسئولیت مدنی موسسات عمومی مصوب سال ۱۳۸۳، پایان نامه کارشناسی ارشد، حقوق خصوصی، دانشگاه اصفهان.
_ موتمنی طباطبایی، منوچهر. (۱۳۹۷). حقوق اداری، تهران: انتشارات سمت.
_ میرزانژاد جویباری، اکبر. (۱۳۹۵). درنگی پیرامون مواد ۲۲، ۴۶، ۴۷ و ۴۸ قانون ثبت به بهانه نظریه جدید شورای نگهبان، رای، ش ۱۴، صص ۳۵_۷۳.
_ نوربها، رضا. (۱۳۸۱). زمینه حقوق جزا، تهران: گنج دانش.
ب) منابع عربی
_ دسوقی، اسلام دسوقی عبدالنبی. (۲۰۱۶). النظریه العامه للمسئولیه الدولیه بدون خطا، جمهوریه مصر العربیه: انتشارات مرکز الدراسات العربیه للنشر و التوزیع.
_ رائد، محمد عادل بیان. (۲۰۱۶). الاساس القانونی للمسئولیه الاداریه دون خطا دارسه مقارنه، علوم الشریعه و القانون، المجلد ۴۳، صص ۲۸۹_۳۰۴.
ج) منابع لاتین
_Cooke, Elizabeth   (2003). New Law of Land Registration, 3ed. Hart publishing.
_Clive Lewis, Thomson   (2004). Judicial Remedies in public law, Third edition, unitedkingdom: sweet and Maxwell.
_Gray, kevin and Gray, susan francis  (2011) .Land Law, 7ed. Oxford University.
_Goymour  Amy ; Watterson Stephen; Dixon Martin (2018). New persectives on Land Registration: Contemporary Problems and Solutions. Legal Studies, (39), 550_553.
_Leyland, peter and  Anthony, Gordon (2016). Textbook on Administrative law, United king dom: Oxford University.
_ Less, Emma and  Dixon, Martin (2013). Land Law, 8th ed.
_Lesuer, Andrew and  sunkin, Maurice (1997). Public law, London.
_Liability Insurance (1998). Charter book, London.
_Ruoff, Theodore (1957). An Englishman Looks the Torrens system, Law Book Company of Australasia.
_Schmid, Markus, et al (2005). A gene expression map of Arabidopsis thaliana development. Hart, 501_507.
_ The law commission (2016). Is available at www.gov.uk/govemment/ publications.
_Stott, David and Felix, Alexandra (1997). Principles of Administrative law, 1th ed, London, sydney: cavendish publishing Ltd.
_Wade, william and christopher, Forsyth  (2000). Administrative law, Eighth Edition, oxford university press.